• Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Facebook Sayfası
  • Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Twitter Sayfası
  • Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Youtube Sayfası
  • Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Youtube Sayfası
logo


>  Manşet Haberler
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Cinsel Taciz ve Cinsel Saldırıya Karşı Destek Birimi






 
YÜZÜNCÜ YIL ÜNİVERSİTESİ CİNSEL TACİZİ VE CİNSEL SALDIRIYI ÖNLEME YÖNERGESİ
 
GEREKÇE
Toplumsal yaşamda oldukça sık karşılaşılan cinsel taciz ve cinsel saldırı olaylarında son yıllarda yaşanan artış dikkat çekicidir. Gerçekten de TÜİK verilerine göre Türkiye’de cinsel saldırı suçlarında son beş yılda %30 artış meydana gelmiştir. Son yıllarda yaşanan bu artış karşısında bir takım tedbirlerin alınması zorunluluğu ortaya çıkmaktadır. Bu konuda hem ulusal hem de uluslararası alanda ortaya çıkan gelişmeler üniversitemiz açısından da harekete geçme zorunluluğu doğurmaktadır. Cinsel taciz ve saldırı, mağdurlarını çok çeşitli biçimlerde olumsuz etkileyebilen bir hak ihlali olması nedeniyle suç teşkil etmektedir. Üniversite ortamında yaşanan tacizler, kişilerin çalışma ve öğrenim yaşamlarını çok çeşitli biçim ve düzeylerde olumsuz etkilemektedir. Hiyerarşik ilişkilerin hâkim olduğu kurumsal ortamlarda, tacize uğrayanların bunu dile getirmede yaşadıkları zorluklar nedeniyle, çoğu zaman taciz görünmez kılınmakta ve hem kişi hem de kurumsal ortam bu durumdan zarar görmektedir. Daha çok kadınlara karşı bir ayrımcılık biçimi olarak işlendiği açık olmakla birlikte, cinsel yönelim ve cinsel kimlik nedeniyle de bazı kişiler tacizden etkilenmektedir. Ayrıca, cinsel taciz ve saldırının erkeklere de yönelebilmesi ve aynı cinsten kişiler arasında gerçekleşmesi de mümkündür.
AMAÇ:
Madde 1- Yüzüncü Yıl Üniversitesinde cinsiyet kimliği, ya da bir başka nedene dayanan her türlü cinsel taciz ve cinsel saldırıdan arınmış bir akademik ve mesleki ortamın yaratılmasına yönelik ilkeleri belirlemek ve düzenlemeleri tanıtmaktır. Bu politika belgesiyle Yüzüncü Yıl Üniversitesi, üniversite bileşenlerinin cinsel taciz ve cinsel saldırı konusunda farkındalık arttırmaya yönelik çaba göstermeye, bu tür olayların engellenmesine, bu tür iddialar ve şikâyetler söz konusu olduğunda etkin bir soruşturma ve yaptırım mekanizması işletmeye hazır olduğunu bildirmektedir. Bu belge, asıl olarak cinsel taciz ve saldırı konularında farkındalık yaratmayı, taciz sayılabilecek davranışları engellemeyi ve mağdurları desteklemeyi amaçlamaktadır.  Ayrıca, Cinsel Tacizi ve Saldırıyı Önleme Biriminin yapısını, görevlerini ve uygulama esaslarını düzenlemektir.
 
 
KAPSAM
Bu Yönerge Yüzüncü Yıl Üniversitesinin akademik ve idari çalışanları, hizmet alınan tüm kişi, işletme çalışanları ve öğrencileri olmak üzere tüm üniversite mensupları tarafından üniversite kampüslerinde ve üniversite hizmetine tahsis edilen yer ve araçlarda birbirine karşı veya üçüncü kişilere karşı gerçekleştirilen her türlü cinsel tacizi ve cinsel saldırıyı tarafların tümünün veya en az birinin üniversite yaşantısı devam ettiği müddetçe yer ve zaman sınırlaması olmaksızın kapsar.
Yönerge, hem Yüzüncü Yıl Üniversitesi içinde meydana gelen her türlü cinsel taciz ve saldırı eylemini hem üniversite mensupları arasında üniversite dışında meydana gelen ancak üniversite ortamına taşınan ya da akademik yaşama veya çalışma ortamına etkisi olan her türlü cinsel taciz ve saldırı eylemini kapsar. Bu politika belgesiyle üniversite, tüm cinsel taciz ve saldırı iddialarını değerlendirmeyi, soruşturmanın düzgün işleyişi ve/veya şikâyetçinin korunmasının gerektirdiği durumlarda ilgili mevzuata uygun olarak idari tedbirler almayı taahhüt eder; özellikle
a) Söz konusu istenmeyen cinsel tavır ve yaklaşımlar, aralarında bir kurumsal hiyerarşi olan ve güç asimetrisi bulunan kişiler arasında meydana geldiği ve bu durumun tacize uğrayan kişinin öğrenim durumunu, akademik veya idari kariyerini, istihdam durumunu olumsuz şekilde etkilediği,
b) istenmeyen cinsel yaklaşımlar bir ödüllendirme veya misilleme, intikam alma aracı olarak kullanıldığı; sıklığı veya ağırlığı nedeniyle bazı cinsel içerikli yaklaşımların, kişinin öğrenim ya da çalışma ortamını ciddi şekilde bozduğu, düşmanca, aşağılayıcı ve saldırgan bir ortam yarattığı durumlarda ivedi ve aktif davranır.
DAYANAK
Madde 2-
 Bu düzenleme, başta Kadınlara Yönelik Şiddet ve Ev İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye Dair Avrupa Konseyi Sözleşmesi, Birleşmiş Milletler Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Sözleşmesi ve Birleşmiş Milletler Küresel İlkeler Sözleşmesi olmak üzere, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun ile Türk Ceza Kanunu(102, 103 ve 105’inci maddeleri), İş Kanunu, Borçlar Kanunu, ile Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ana Yönetmeliği, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Davranış ve Etik Kuralları, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Temel İlkeleri esas alınarak hazırlanmıştır.
 
 
 
 
 
Türk Ceza Kanunu(102, 103 ve 105’inci maddeleri),
Madde 102.– Cinsel dokunulmazlık, kişilerin vücudu üzerinde cinsel davranışlarda bulunulması suretiyle ihlâl edilir. Bu bölümde yer alan suçlarla korunan ortak hukukî değer, kişilerin cinsel dokunulmazlığıdır. Bu Bölümde yer alan suçlar, esasen kişiye karşı işlenmiş olan suçlar olması itibarıyla, İkinci kitabın “Kişilere Karşı Suçlar” başlıklı İkinci kısım altında düzenlenmişlerdir.
Madde 103.– Maddenin birinci fıkrasında, cinsel istismar suçunun temel şekli açısından ceza yaptırımı belirlenmiştir. İkinci fıkrada ise, bu suçun işleniş tarzı itibarıyla nitelikli hâli tanımlanmıştır. Buna göre, cinsel istismarın vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle gerçekleştirilmesi, suçun temel şekline nazaran daha ağır ceza ile cezalandırılmayı gerektirmektedir.
Madde 105.– Madde metninde cinsel taciz suçu tanımlanmıştır. Cinsel taciz, kişinin vücut dokunulmazlığının ihlâli niteliği taşımayan cinsel davranışlarla gerçekleştirilebilir. Cinsel taciz, cinsel yönden, ahlâk temizliğine aykırı olarak mağdurun rahatsız edilmesinden ibarettir.
Maddenin ikinci fıkrasında cinsel taciz suçunun nitelikli hâlleri belirlenmiştir. Buna göre, hiyerarşi veya hizmet ilişkisinden kaynaklanan nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle ya da aynı işyerinde çalışmanın sağladığı kolaylıktan yararlanılarak kişiye karşı cinsel tacizde bulunulması, suçun temel şekline göre daha ağır ceza ile cezalandırılmayı gerektirmektedir.
Cinsel taciz suçunun soruşturulması ve kovuşturulması, mağdurun şikâyetine bağlı tutulmuştur.
 
TANIMLAR
Madde 3- (1) Bu yönerge uyarınca, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 102, 103 ve 105’inci maddelerinde düzenlenen cinsel taciz, cinsel saldırı ve çocukların cinsel istismarı suçlarına karşılık gelmektedir. Tanımlar ile ilgili açıklamalara aşağıda yer verilmiştir.
I. CİNSEL TACİZ: Kişiyle vücut teması bulunmadan yapılan ve rızaya dayalı olmayan, cinsel içerikli söz, tavır veya diğer davranış biçimlerini içerir. Olayın gerçekleştiği ortama ve bağlama göre, ısrarla tekrarlanan eylemler ya da bir tek eylem cinsel taciz olarak değerlendirilebilir, süreklilik önkoşul değildir. Cinsel taciz, taciz niteliğindeki hareketlerin yoğunluğuna ve niteliğine göre; basit taciz, sürekli taciz ve ağır taciz olmak üzere üçe ayrılır. Aşağıdaki örnekler, sınırlı olmamakla birlikte, cinsel taciz türlerini oluşturabilir.
a) Basit Taciz: Tehdit, şantaj ya da hakaret unsuru taşımayan, ancak rahatsız edici, istenilmeyen ortamları yaratan hareketler. Örneğin, laf atmak, cinsel içerikli şaka yapmak ve iltifatlarda bulunmak ya da argo sözcükler kullanmak, kişiyi flört etmeye zorlamak, pornografik materyal ile rahatsız etmek, kişinin cinsel yaşamıyla ilgili sorular sormak veya dedikodu üretmek.
b) Sürekli Taciz: Basit tacizin, uyarılara rağmen birden fazla tekrarlanmasıdır.
c) Ağır Taciz: Tehdit, şantaj ya da hakaret ve benzeri fiillerle ortaya çıkan ve kişinin davranışlarını denetlemeye ve sınırlandırmaya veya rızası olmayan bir kişinin üçüncü bir kişiyle cinsel nitelikli eylemlerde bulunmasına neden olmaya yönelik hareketlerdir. Örneğin, cinsel içerikli teklife uymadığı durumlarda kişinin öğrencilik, akademik ya da iş hayatıyla ilgili bedeller ödeyeceğini, uyduğu takdirde ise hak etmediği kazançlar sağlanacağını açık olarak söylemek veya ima yoluyla belirtmek kişinin cinsel veya duygusal amaçlı gayret ve teklifleri reddetmesi ya da tacize uğradığını düşünerek şikâyet etme yoluna gitmek istemesi gitmesi nedeniyle, örtülü olarak veya açıkça kişinin iş veya eğitim yaşamını intikam amacıyla zorlaştırmak.
 
II. CİNSEL SALDIRI: Rızaya dayalı olmayan cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığının ihlal edilmesidir. Cinsel saldırı iki biçimde ortaya çıkabilir:
a) Cinsel birleşme olmadan kişinin vücut dokunulmazlığının ihlali şeklinde gerçekleşir. Bu tür cinsel saldırı örnekleri arasında; durumun özelliklerine göre sarılmak, ellemek, okşamak, dokunmak sayılabilir.
  • Kişinin vücut dokunulmazlığının vücuda cinsel organ veya sair bir cisim sokulmasıyla ihlal edilmesi söz konusudur.
 
III. CİNSEL İSTİSMAR: 18 yaşından küçüklere karşı gerçekleştirilen cinsel saldırı ve cinsel taciz eylemleridir. 
 
IV MİSİLLEME
Cinsel veya duygusal amaçlı girişim ve teklifleri reddetmesi ya da tacize uğradığını düşünerek şikâyet etme yoluna gitmek istemesi/gitmesi nedeniyle, örtülü olarak veya açıkça kişinin iş veya eğitim yaşamının intikam amacıyla zorlaştırılması da bir taciz türü olarak değerlendirilir.
 
DİSİPLİN SUÇ VE CEZALARI
Madde 4- Bu yönerge uyarınca;
a) Basit taciz halinde kınama cezası,
b) Sürekli taciz halinde yükseköğretim kurumundan bir haftadan bir aya kadar uzaklaştırma cezası,
c) Ağır taciz halinde yükseköğretim kurumundan bir veya iki yarıyıl için uzaklaştırma cezası,
d) Cinsel saldırı veya cinsel istismar halinde yükseköğretim kurumundan çıkarma cezası, verilir.
 
 
 
BAŞVURULABİLECEK KİŞİ VE MERCİLER
Madde 5- Bu yönerge uyarınca cinsel taciz, saldırı veya istismar mağduru olduğunu iddia edenler, aşağıda belirtilen kişi veya mercilerden istedikleri birine başvurabilirler:
a) Yüzüncü Yıl Üniversitesi Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi
b) Rektörlük
c)  Birim amirleri
Kendisine başvurulan kişi ya da merci, başvuruda bulunanın talebi üzerine soruşturma açılmasını sağlamak üzere durumu derhal yetkili disiplin amirine bildirir.
 
CİNSEL TACİZE VE CİNSEL SALDIRIYA KARŞI ETİK KURUL ÜYELERİNİN, OLUŞUMU VE GÖREVLERİ
Madde 6- Kurul,
a) Rektör tarafından 3 yıllığına görevlendirilen en az üçü kadın olmak üzere 4 akademik üyeden, 1 kişide idari kadrodan olmak üzere 5 üyeden oluşur.
b) Yüzüncü Yıl Üniversitesi Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezinden bir kişinin devamlı bulunduğu ve merkezin görüşü alınarak kalan üyelerin toplumsal cinsiyete duyarlı ve üniversitenin farklı bölümlerden seçilir.
c) Bilgi birikiminin korunması ve devamlılığın sağlanması açısından görev süresi dolan üyelerden birisi yeniden görevlendirilir.
d) Şikayetçinin isteği doğrultusunda veya kurul tarafından gerekli görüldüğü durumlarda sendikadan, öğrenci temsilciliklerinden veya toplumsal cinsiyet alanında faaliyet gösteren öğrenci kulüplerinden bir temsilci, özgül vaka için geçici üye olarak Kurul’da görevlendirilir.
e) Kurul, Yükseköğretim Kurumları Yönetici, Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği ile Yükseköğretim Kurumu Öğrenci Disiplin Yönetmeliğinin ilgili maddeleri doğrultusunda şikayeti değerlendirerek bir rapor hazırlar ve gerektiği hallerde disiplin soruşturması açılması için ilgili kurullara sevk eder.
f) Kurul, başvuru ile ilgili acil idari tedbirleri almak için üniversitenin yetkili mercileri ile işbirliği yapar.
g) Kurul, üniversitede cinsel tacize ve cinsel saldırıya karşı farkındalık ve duyarlılık kazanılması için eğitim, tanıtım ve benzeri çalışmaları düzenler ve yayınlar yapar.
h) Kurul, cinsel taciz ve cinsel saldırı iddialarıyla ilgili bir suçun işlenip işlenmediğini saptamakla görevli olmayıp, uygun görünen olaylar üniversitenin yetkili mercilerine bildirilir.
 
DEĞERLENDİRME SÜRECİNE İLİŞKİN İLKELER
a) Kurul şikayetleri değerlendirirken, ön inceleme aşamasından soruşturma bitene kadar ki tüm süreçte olayı, başvuru sahibini ve şikayet edilen kişileri gizli tutmakla
yükümlüdür. Olaydan haberdar olan yöneticiler de aynı ilkeye uyarlar. Bu ilkenin ihlali durumunda, Etik Kurul ilgili kişileri uyarır.
b) Tüm başvurular aktif ve hızlı bir biçimde değerlendirilir. Hiçbir başvuru sonuçsuz bırakılamaz.
c) Şikayet de bulunmuş kişilere karşı oluşabilecek misilleme hareketlerine karşı idari tedbirler alınması amacıyla yetkili mercilere gerekli bildirim yapılır.
 
KOORDİNATÖR
Madde 7- Koordinatör, Kurul üyeleri arasından seçilir. Rektör tarafından üç yıllığına görevlendirilir.
Koordinatörün görevleri
Madde 8- (1) Koordinatörün görevleri şunlardır:
a) Birime şahsen yapılan tüm başvuruları kayıt altına almak, düzenli işleyiş için gerekli koordinasyon ve liderliği sağlar.
b) Kurul toplantılarının gündemini hazırlamak ve toplantı tutanaklarının tutulmasını sağlamak.
c) Kendisine ulaşan başvurularla ilgili başvurucuyu ve kurulu bilgilendirmek, gerekli hallerde kurulu toplantıya çağırmak
d) Temsilciler meclisini toplantıya çağırmak.
e) Başvuruların yıllık raporunu hazırlayarak kurula sunmak.
f) Yurt içinde ve yurt dışında birimin faaliyet alanlarına giren konularda gerçekleştirilen toplantı, konferans, panel ve benzeri etkinliklerde birimi temsil etmek.
 
SORUŞTURMA
Bu esaslar, Yükseköğretim Kurumları Yönetici, Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği’nin 12’nci maddesi çerçevesinde ilgili yönetmelikte sayılan ve disiplin cezası verilmesini gerektiren fiil ve hallere nitelik ve ağırlıkları itibariyle benzer eylemler olarak “cinsel taciz, cinsel saldırı ve cinsel istismar” fiillerini ve bu tür soruşturmalarda uygulanacak esasları belirler.
Madde 9- Bu metin, YYÜ bünyesinde yürütülecek cinsel taciz ve cinsel saldırıya ilişkin tüm disiplin soruşturmalarında objektif bir uygulamanın sağlanması ve öngörülebilir bir yasal çerçevenin çizilmesi suretiyle soruşturma komisyonu üyelerine yol gösterici olması için hazırlanmış olup, soruşturma ile yetkilendirilen mercilerin somut olayın özelliklerine, fiilin niteliğine ve ağırlığına göre Yükseköğretim Kurumları Yönetici, Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği esas alınarak değerlendirme yapma yetkileri saklıdır. Öğrencilerin taciz, cinsel saldırı ve cinsel istismara ilişkin fiilleri söz konusu olduğunda yürütülecek soruşturmalarda Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği uygulanır.
Uyulması Gereken Kurallar
Madde 10- Bu yönerge uyarınca gerçekleştirilecek bütün işlemler sırasında uyulacak kurallar şunlardır:
a) Kurul tarafından cinsel taciz, cinsel saldırı veya istismara uğradığını iddia eden kişi dinlenir, soruşturma süreci hakkında bilgilendirilir. Gerekli hallerde mağdurun olay sonrasında yaşadıklarına ilişkin tanıklar da dinlenebilir. Kurul gerekli araştırmaları yapar, her türlü kanıtın toplanmasını sağlar.
b) Kurul tarafından şikayet sahibine, sürecin her aşamasında ve talebi doğrultusunda psikolojik, tıbbi ve hukuki destek sağlanması esastır. Cinsel taciz, cinsel saldırı ya da cinsel istismar içerikli davranışlara maruz kaldığını veya tanık olduğunu belirten kişilere üniversitenin bileşenleri destek verir.
    c) Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği’ndeki tebligat usulüne ek olarak, taraflar, soruşturma hakkında portaldaki hesaplarına gönderilecek ileti veya telefon ile bilgilendirilir.
d) Bu yönerge çerçevesinde yapılan başvurular ve sonrası işletilen süreçte iddia sahibinin kasıtlı olarak yalan söylediğinin ve yanlış beyanlarda bulunduğunun hiç bir şüpheye yer bırakmayacak şekilde kesin olarak anlaşıldığı durumlarda hakkında disiplin soruşturması başlatılır.
    e) Savunma alınmadan soruşturma raporu düzenlenemez. Kurul yedi günden az olmamak üzere verdiği süre içerisinde soruşturulana gönderdiği davet yazısında, ifadesine başvurulan fiilin neden ibaret bulunduğu ve savunmasını belirtilen sürede yapmadığı takdirde savunmasından vazgeçmiş sayılacağı bildirilir.
           
            GİZLİLİK İLKESİ
            Madde 11- Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği’nin 38’inci maddesine uygun olarak başvurularda ve soruşturmanın her aşamasında gizlilik esastır. Üniversite Kurul üyeleri, cinsel taciz iddialarının ele alınmasından tüm aşamalara kadar olan süreçte gizlilik ilkesine uygun davranır. Bu yönergenin uygulamasından sorumlu kişiler ve üniversite birimleri tarafların ve tanıkların kimliklerinin diğer kişilere gizliliğin sağlanmasını ve güvenliğin tehlikeye düşmesinin engellenmesini güvence altına alır.
Madde 12- Rektörlük kararı ile her fakülteden ve yüksekokullardan, üniversitede faaliyet gösteren sendikalardan, öğrenci topluluklarından katılacak bir temsilci ile “Temsilciler Meclisi” kurulacak ve her bir temsilci kendi fakültesinde öğrenci gruplarını oluşturacak, YYÜ Kadın Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezince onlara eğitici eğitimi verilecek ve sürekli olarak kendi aralarında bilgi aktarımı sağlanacaktır.
 
BÜTÇE LOJİSTİK VE PERSONEL
Madde 13- Birimin tüm giderleri, Kurul tarafından hazırlanıp Rektörün onayına sunulan yıllık bütçe çerçevesinde Rektörlük bütçesinden karşılanır.
Yürürlük
Madde 14- Bu yönerge üniversite senatosunca kabul edildiği tarihten itibaren yürürlüğe girer.
Madde 15- Bu yönerge Yüzüncü Yıl Üniversitesi Rektörü tarafından yürütülür.
 
 
 
 
 











Bologna
Gençlik ve Spor Bakanlığı
Üniversitemiz Ulusal Açik Ders Malzemeleri Konsorsiyumu Üyesidir
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı(YÖK)
European University Association
Basbakanlik Iletisim Merkezi
Elektronik Bilgi Yönetim Sistemi
YYÜ Anket Sistemi
Ekmegini Israf Etme
Bilgisayar Bilimleri Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü